Mindfulness

Mindfulness : Aandacht trainen is meer geluk ervaren.

mindfulnesstraining Marianne Siemerink-SpanjerEen groot deel van de dag leven we in het verleden of in de toekomst met onze gedachten. We draaien op de automatische piloot en krijgen niet mee wat er in het hier en nu gebeurt. Aan de vijver zitten en in je hoofd nog op je werk zijn. Die vervelende lastige collega blijft je overal achtervolgen! Dit is nou precies wat mindfulness Niet is.

Mindfulness is met een milde aandacht aanwezig zijn bij wat er zich op dit moment aandient. Je merkt dat je gedachten steeds naar je collega worden getrokken en komt weer terug bij waar je op dat moment bent. En dan zie je wel de vijver met al zijn schoonheid. Door juist daar aanwezig te zijn komen gedachten op de achtergrond en wordt stress vervangen door kwaliteit van leven. De situatie is niet veranderd. Jouw aandachtsveld wel. Met als gevolg dat zich een meer relaxt reactiepatroon ontwikkeld in je omgang met lastige situaties.

Mindfulness laat zich goed vertalen door opmerkzaamheid. En die opmerkzaamheid mag zich ontwikkelen zonder een oordeel te hebben over wat het tegenkomt. Want juist daar zit vaak een deel van de pijn. In onze beleving is het goed of fout, de pijn, in welke vorm dan ook, mag er niet zijn, etc. En natuurlijk heb je weerstand als je bv net ontslagen bent, een burn-out hebt of een chronische invaliderende ziekte. Mindfulness leert je echter met een milde aandacht te blijven bij wat er is. Daarmee gaat de situatie niet veranderen maar je gaat de zonnestraaltjes weer zien die altijd voor iedereen door de wolken heen schijnen. Deze niet-oordelende houding helpt je om een manier te vinden om om te gaan met wat er toch al is. Als je een ernstige ziekte hebt, een ziek kind, een lastige collega, een onrustige buurman, allemaal situaties die niet zomaar veranderen. Juist dan is het van belang om het vermogen te ontwikkelen contact te maken met wat er daadwerkelijk op dat moment is. Je pijn en verdriet gaan er niet mee weg. Wel bereid je een pad voor meer kwaliteit van leven.

Alles wat je nodig hebt is je aandacht. Je blijft steeds met je aandacht bij wat er zich op dit moment aan je voordoet. Je duikt er niet in. Je focus moet niet te sterk zijn. Genoeg is het om het moment licht aan te tippen. Ieder moment opnieuw. De methode is zo kinderlijk eenvoudig dat onze geest het eigenlijk niet wil aannemen dat zo een ongecompliceerde aanwezigheid zo’n impact heeft op de kwaliteit van je leven.

Het is goed om te lezen over mindfulness. Er zijn stapels boeken geschreven en iedere maand komen er weer enkele bij. Echter als je leest in plaats van te oefenen pluk je niet de vruchten die horen bij een actieve training.

MBSR / MBCT

Maar om zonder te oordelen met de aandacht in het hier en nu te kunnen zijn, moet er getraind worden. De meest gebruikte vormen van mindfulnesstraining zijn MBSR - Mindfulness-Based Stress Reduction en MBCT - Mindfulness-Based Cognitive Therapy. MBSR is in 1979 ontwikkeld door Jon Kabat-Zinn aan de Universiteit van Massachusetts voor patiënten met chronische klachten. De training richtte zich op het inzetten van de eigen kracht en het hanteren van stress, pijn en ziekte. Het resultaat was een langdurige verbetering van zowel lichamelijke en psychische klachten.

Mindfulness komt vanuit de boedhistische traditie maar ook in de christelijke stromingen vinden we soortgelijke oefeningen. Theresa van Avilla zei al in de Middeleeuwen tegen de jonge vrouwen die met de bijbel aan de poort stonden om in het klooster te treden: “Laat de bijbel maar even voor wat hij is. We doen hier aan ervaring.”

De MBSR training is voor iedereen toegankelijk en staat los van religie.

Niet oordelen

Aandacht geven aan wat er in het moment gebeurt, lijkt heel simpel maar probeer maar eens bij de maaltijd bewust aanwezig te zijn bij de eerste hap. Waarschijnlijk merk je dan in de loop van de dag, of als je geluk hebt, in de loop van de maaltijd, dat je met je gedachten en met je aandacht ergens anders was. Dan kun je natuurlijk zeggen; ‘Nou dat maakt toch niet uit’. En dat is ook op veel momenten geen enkel probleem, echter als er momenten zijn van hoge stress, zorgen of pijn in je leven dan mis je vaak de aansluiting in het hier en nu en eet je zonder te je bewust te zijn wat je eet. Dat zijn van die periodes dat je naar huis bent gereden en niet meer weet wat je onderweg bet tegengekomen. Dan leef je in de zichzelf steeds weer repeterende maalstroom van gedachten, zorgen en pijn. Juist dan wanneer je het het meest nodig hebt, mis je de schoonheid van alles wat je omringt. Mindfulness leert je om aandacht te ontwikkelen voor wat er daadwerkelijk is. En dan blijkt toch vaak dat de werkelijkheid anders is dan hetgeen de overheersende gedachten of gevoelswereld ons hebben willen laten geloven.

Wetenschap

Wetenschappelijk onderzoek toont aan dat door je aandacht te trainen je een positieve reactie ontwikkelt bij lichamelijke klachten als hoge bloeddruk, chronische pijnklachten, hartklachten. Maar ook kan het ondersteunen bij het voorkomen van terugval bij depressies, rouwverwerking, en leren leven met ongeneeslijke aandoeningen. Ondertussen hebben we rijkelijk aangetoond dat het werkt. In onderzoek wordt verandering in de hersenen aangetoond. Hoe deze veranderingen tot stand komen weten we niet. Er is nog veel te ontdekken. Ook mensen zonder klachten ervaren na een achtweekse mindfulnesstraining meer levensgemak. Mindfulness heeft een positieve werking op lichaam en geest.

De trainer aan het woord: Marianne Siemerink-Spanjer

De achtweekse training wordt gegeven door Marianne Siemerink-Spanjer. Marianne is IVM gecertificeerd MBSR en MBCT mindfulnesstrainer en psychiatrisch verpleegkundige. Zij is aangesloten bij de beroepsgroep VMBN Lid 1. Marianne zegt over Mindfulness: “De training Mindfulness Based Stress Reduction (MBSR) had mij direct in de greep. In de mindfulnessoefening mag ik blijven wie ik ben. Je inzet is vereist maar de oefeningen zijn eenvoudig. Natuurlijk zijn er momenten van confrontatie, maar door je niet oordelende aandacht is deze confrontatie milder. Aan verandering wordt niet “gewerkt”, maar veranderingen ontstaan juist als vrucht van de oefening. Het gaat er steeds weer om de opmerkzaamheid te vergroten. Door met aandacht bijvoorbeeld je gedachten te observeren drijven ze uit elkaar zoals wolken aan de hemel dat doen. Een gevoel van compassie voor jezelf en voor anderen ontstaat als vanzelf na een tijd van serieus aandacht beoefenen. De verandering is steeds weer het gevolg van je inzet. De oefeningen hebben een grote vorm van eenvoud. Ze zijn echter niet altijd makkelijk om te doen. Resultaat ontstaat als je steeds weer de draad oppakt. Iedere dag opnieuw. De basisoefeningen blijven een belangrijk houvast. Het is voor iedereen te doen. Het enige wat je nodig hebt, is het commitment aan jezelf om te oefenen.

FaLang translation system by Faboba